Beschrijving / geschiedenis

De watermolen is gelegen op de Kleine Nete, ter plaatse Houtum. De molen werd voor het eerst vermeld in een oorkonde van 7 mei 1248. De houten watermolen werd in 1583 tijdens de godsdienstoorlog in brand gestoken. Tien jaar later werd hij in steen herbouwd. In de 17e eeuw verrees naast de graanmolen, ook een vol- en oliemolen. Sinds 1864 is de molen eigendom van de familie Biermans. In 1921/23 werd de molen andermaal herbouwd.
Het metalen onderslagrad met houten schoepen is overdekt opgesteld.
Momenteel is de molen in gebruik als horeca-gelegenheid. De maalinstallatie is nog aanwezig.
Inmiddels is het stuwrecht verkocht en is het indrukwekkende sluiswerk stroomopwaarts helaas ook verdwenen.
In 2008 wordt bij de Watermolen een vistrap aangelegd.

Voorzijde molen. Foto: Harmannus Noot

Foto: François Gijsbrechts, Linkhout, 10.05.2008

Foto: Stan Verelst, Edegem, 17.09.2009

Het waterrad (Foto: H. Noot)

Bijlagen

1. Ludo Coenen, "Vistrap achter de watermolen in Kasterlee", in: Thals FM, 20.02.2008
De Vlaamse overheid heeft bij hoogdringendheid een onteigening opgelegd voor een perceel naast de Kleine Nete in Kasterlee. Dat perceel ligt achter de watermolen.
Bedoeling is dat er een vistrap wordt aangelegd op de Kleine Nete achter hotel-restaurant De Watermolen.
Door de vistrap kunnen vissen toch de dam achter de watermolen omzeilen.
Eerder stelde de Vlaamse overheid al dat er vistrappen komen op de Aa in Tielen (Kasterlee) en de Kleine Nete in Grobbendonk.

2. Persbericht. PSL, "De Watermolen verwacht vol restaurant", in: Het Nieuwsblad, 14.12.2007.

KASTERLEE - Toon Biermans van restaurant de Watermolen in Kasterlee merkt dat zijn zaak minder snel volgeboekt geraakt dan andere jaren het geval is. 'Maar ik ben er zeker van dat het hier tijdens de feestdagen vol zal zitten. Het is gewoon een tendens die al jaren aan de gang is. Vroeger wisten de mensen al twee maanden op voorhand wat ze waar gingen doen tijdens de feestdagen. Nu gebeurt alles meer last-minute. Alleen de oudere gasten leggen al heel lang op voorhand een tafel vast.'

'Ik merk dat mensen jonger dan 55 alles meer op zich af laten komen en pas laat beslissen. Vaak weten ze wel dat ze gaan uiteten, alleen hebben ze nog niet gekozen in welk restaurant.'
Dat de Watermolen naast een restaurant ook een hotel is, komt sommige gasten natuurlijk goed uit. 'Niemand neemt nog risico's. Restaurantgasten die overmatig drinken en daarna nog achter het stuur kruipen, zien we steeds minder. Ze boeken op voorhand een overnachting, bestellen een taxi of stellen gewoon een bob aan.'
Biermans denkt dat de echte problemen zich veeleer stellen bij feestzalen, waar na het diner vaak nog uitgebreid het nieuwe jaar wordt gevierd. 'Daar krijgen de mensen al sneller zin in een sigaret vermoed ik. Als hen dat verboden wordt, blijven ze weg.' (psl)

3. HO, "Overheid legt vistrap achter Watermolen", in: De Gazet van Antwerpen, 20.02.2008.
De Vlaamse overheid wil binnenkort een vistrap aanleggen op de Kleine Nete achter hotel-restaurant De Watermolen in Kasterlee. Die moet de vissen in de rivier in de mogelijkheid stellen om het dammetje te passeren.
Vlaams milieuminister Hilde Crevits (CD&V) heeft bij ministerieel besluit een onteigening bij hoogdringendheid opgelegd voor een perceel naast de Kleine Nete in Kasterlee. Het gaat om een lapje grond achter het hotel De Watermolen, aan de kant van Hinnekensbergen. Eerdere pogingen om de grond in der minne te verwerven, waren niet gelukt.
Met de verwerving van de grond wil de Vlaamse overheid een vistrap aanleggen op de Kleine Nete. Achter De Watermolen ligt een kleine dam, waardoor vissen er niet langs kunnen. Door de aanleg van een zogenaamde vispassage kunnen de dieren het obstakel passeren. Het stelt vissen ook in staat om zelfs stroomopwaarts het grote hoogteverschil te nemen.
Vlaanderen heeft de aanleg van vistrappen als een prioriteit gesteld. Zo zijn er onder meer in onze regio nog in de maak op de Kleine Nete in Grobbendonk en op de Aa in Tielen (Kasterlee).

Beschrijving door de eigenaar: Rustig gelegen op een eiland in de kleine Nete, badend in luxe.
Alle kamers hebben zicht op het water. De aangelegde tuin leidt u naar een oase van rust en comfort in het hartje van de Kempen.  Diensten: internetaansluiting, restaurant (openbaar), avondeten, lunch, ontbijt
Talen: Duits, Frans, Engels, Nederlands
Buiten: tuin, tuinmeubelen, terras, parking
Binnen: kamers met badkamer, verwarming, vergaderzaal, kamers met televisie
Ligging: buiten het dorp
Voor gehandicapten: aangepaste kamer voor gehandicapten
Bedden: 2 - 36
Kamers: 2-persoonskamer: 18; Badkamer: 18; : 18

Literatuur

H. Holemans & P.J. Lemmens, "Molens der Noorder- en Oosterkempen", Nieuwkerken, Ten Bos, 1980, p. 46-50;
Frans J.B. Dirks, "Watermolens van de provincie Antwerpen", Antwerpen, 1990, p. 55-60;
Bert Dillis, "De watermolen van Houtem", in: De Belgische Molenaar, LXIII, 1968, nr. 22 (22 nov.), p. 316-317;
J. Van Gorp, "Kasterlee. Geschiedenis, toerisme, folklore, legenden, historische verhalen", Kasterlee, 1946, p. 40-64;
F. Brouwers, "De toekomst van een verleden. Levende molens in de provincie Antwerpen", s.l., Levende Molens Werkgroep Kempen-Antwerpen, (1997);
J. Van Gorp, "De watermolen van Houtem", in: De Belgische Molenaar, jg. 23, nr. 5 (28 jan. 1928), p. 3 en 6;
Paul Hendriks, "De watermolens. 5. Kasterlee", in: P. Hendriks & R. Hoeben, "Provincie Antwerpen. Wind- en watermolens", p. 27;
Em. Luyten, "Kasterlee en zijn watermolen", in: Toerisme Provincie Antwerpen, jg. 12, nr. 1 (15 april 1966), p. 5-6;
"Oude kerkelijke voorwerpen blootgelegd te Kasterlee bij de watermolen", in: De Belgische Molenaar, jg. 60, nr. 6 (22 maart 1965), p. 93;
"De watermolen te Kasterlee", in: De Belgische Molenaar, jg. 34, nr. 47 (25 nov. 1939), p. 568;
Joseph Schobbens, "De watermolen van Kasterlee", in: Les environs d’Anvers: 65 promenades pédestres dans un rayon de 10 kilomètres à partir de l’hôtel de ville, Touring Club de Belgique, Bruxelles, Van Keerberghen, s.d. , p. 241;
"De watermolen van Kasterlee", in: Toerisme provincie Antwerpen: driemaandelijks tijdschrift van de Toeristische federatie van de provincie Antwerpen, jg. 3, 1957, p. 28;
Adolf, C. J. Verdegem, "De oude molens van Kasterlee", Heemkundige Kring Kasterlee-Lichtaart-Tielen, 1995, 200 p., ill.
Ludo Coenen, "Vistrap achter de watermolen in Kasterlee", in: Thals FM, 20.02.2008
PSL, "De Watermolen verwacht vol restaurant", in: Het Nieuwsblad, 14.12.2007.
HO, "Overheid legt vistrap achter Watermolen", in: De Gazet van Antwerpen, 20.02.2008