zoek in databasezoek op provincieStuur een e-mail over molen <p>Moulin Dubois<br />Moulin Jeannette</p>, Braine-le-Comtehomevorige pagina Naar Verdwenen Molens Braine-le-Comte, Henegouwen
Naam

Moulin Dubois
Moulin Jeannette

Ligging rue du Moulin
7090 Braine-le-Comte

Quartier de la Coulette
50°36'36.54" N 4°8'32.89" E


toon op kaart
Eigenaar Frédéric Béghin
Bouwjaar Tussen 1789 en 1793
Type Stenen stellingmolen
Functie Korenmolen
Kenmerken Boven elkaar geplaatste vensters
Gevlucht/Rad Verdwenen
Inrichting Verwijderd
Toestand Gerenoveerde romp, ingericht als woning
Bescherming ---,
Niet beschermd, wel beschermingswaard
Molenaar Geen
Openingstijden Niet toegankelijk
Internet bron

Moulin Dubois
Moulin Jeannette


Foto: Jean-Paul Béghin, Comines, 2006  

Beschrijving / geschiedenis

Deze stenen stellingmolen werd opgericht tussen 1789 en 1793, in de laatste periode van de Oostenrijkse tijd. Boven de toegangsdeur bevindt zich een steen met inscriptie "BATI L'AN 1837 PAR E. DENIS", maar deze steen is afkomstig van de molen van Roncquiéres! Op de Kadastrale Atlas van P.-C. Popp (ca. 1860) vinden we de molen op sectie C198e aangeduid als de "Moulin Dubois" (Er is geen legger voorhanden.)

De eerste eigenaar van de windmolen was een zekere Dubois. De opeenvolgende eigenaars waren: Martial Debail, E. Gailly, V. Mary en Augustin Van Heecke (de laatste molenaar).

In 1891, toen Van Heecke er maalde, ging de molen door de vang en brandde hij volledig uit. Daarop werd de molen onttakeld en plat afgedekt. Binnenin kwam een stoommaalderij, met het materiaal afkomstig van de Arenberg-watermolen te Braine-le-Comte, gelegen aan de "rue du Maieur Etienne". Het platform waaide in 1904 af en belandde bij de buren! Tijdens de eerste wereldoorlog plaatsten de Duitsers een betonvloer boven de romp, voor de installatie van luchtafweergeschut. In 1923 kwam Adolphe Vlassenbroek op de molen en in 1938 Marcel Robert.

De hoge bakstenen molenromp is 22 meter hoog en telt zes verdiepingen met vier vensters op iedere verdieping. De binnendiameter bedraagt aan de basis 9 meter en bovenaan 4,75 meter: de kuip is dus sterk conisch. Het metselwerk is onderaan 1,20 meter dik en bovenaan 0,55 meter.

De hoge molenromp verkeert nog in zeer goede staat en werd door de huidige eigenaar, Frédéric Béghin (interieur-architect en zaakvoerder van Draw&dO), rond 2010 ingericht als woning. Centraal in de romp staat een wenteltrap, die doorheen de zes verdiepingen leidt. De romp was al in 2007 gerenoveerd. Alhoewel de kuip aan een zijde ingebouwd is geraakt (door een vroeg 20ste-eeuwse verkaveling), beschikt hij door zijn grote hoogte over een aanvaardbare windvang. Op het platform kan men zelfs de Leeuw van Waterloo zien! De molen grenst ook aan een weide met een schuur.

De huidige eigenaar Frédéric Béghin heeft ook plannen om de molen te voorzien met wieken die, met zonnepanelen gevuld, roteerbaar zouden zijn naar alle windrichtingen (la remise des ailes du moulin avec des panneaux photovoltaïques). Ook zou er rondom, ter hoogte van de vroegere houten gaanderij, een nieuwe gaanderij in moderne materialen komen.

Lieven DENEWET


Foto: Robert Van Ryckeghem


Foto: Fred Béghin, Bruxelles, 2006


Foto: Fred Béghin, Bruxelles, 2006


Gerenoveerd als woning. Foto Christophe Van Couteren, febr. 2013.


Kadastrale Atlas P.C. Popp, ca. 1860

Bijlagen

Meuniers dans la famille de Tamineau

La plupart des Tamineau qui figurent dans notre généalogie étaient des gens de la terre, cultivateurs, propriétaires de censes. Depuis Loys Tamineau et ses descendants, propriétaires de la cense de la Petite-Corette à Ronquières, jusqu'aux Tamigneaux de Nivelles liés à la Cense de Spilmont et à la Petite Cense de Nivelles, ainsi qu'aux Tamigniau de Bornival, Arquennes et Petit-Roeulx, en passant par Jehan Tamineau de Bornival, Michel Tamineau de Ittre, etc.

Beaucoup d'entre eux furent meuniers. Goffin cite Jehan Tamineau meunier à Ronquières depuis 1585, ainsi que François. Notre ancêtre Denis Tamineau a exploité le moulin qui se trouve dans le centre de Ronquières, non loin de l'Eglise. C'est le moulin banal, et donc, Denis est l'homme de confiance du Seigneur du lieu, à savoir le Seigneur d'Aremberg. Il prend aussi en location le moulin à vent de Braine-le-Comte et le moulin à eau situé à l'intérieur de la ville.

Parmi les meuniers du moulin de Combreuil, non loin de là, à la limite d'Henripont et d'Ecaussinnes, on trouve Jehan Taminiau, cité en 1487, un autre Jehan, ou le même, cité en 1520, Englebin Taminiau (1514, 1531-1538), Renaud Taminiau (1530), Amand Thamineau (1540), Christophe Taminiau, cité en 1590 et 1593. Ce dernier est également meunier des moulins et « huisines au vent » de Braine-le-Comte.
www. meurs.be

-------------------------------------

Eline Maeyens (foto's Chirstophe Van Cauteren), "Wonen. Torenhoog wonen. Binnekijken. Puzzelen in een graanmolen. Erfgoed op maat van een jong gezin", De Standaard, Katern Weekend, 02-03.03.2013, p. 1-3.
Op zoek zijn naar een hoeve om te renoveren en dan verliefd worden op een oude graanmolen. Het overkwam interieurarchitect Frédéric Béghin, die met de grondige renovatie en inrichting van de torenhoge brok erfgoed meteen zijn eerste project aflevert. ‘Mijn partner verklaarde me gek, maar nu ziet ze wel dat dit een buitenkansje was.'
Ronde cocon
‘Toen ik mijn partner eindelijk had overtuigd om eens naar deze oude molen te komen kijken, waren we allebei op slag verliefd. De dikke ronde muren ademden meteen een gevoel van warmte uit. De muren aan de binnenkant waren gelukkig al gerestaureerd.' De graanmolen dateert van de Franse Revolutie: ‘Hij moet ergens tussen 1789 en 1793 gebouwd zijn. Jammer genoeg hebben we niet veel documentatie gevonden, tijdens de oorlog zijn de archieven van de gemeente 's Gravenbrakel in rook opgegaan.'
De ronde vormen zijn zoveel mogelijk gerespecteerd tijdens het inrichten. ‘Harde rechte lijnen zouden hier te agressief zijn. Ik heb ook zoveel mogelijk de muren vrijgelaten. Als je er kasten tegen zou plaatsen, zou het al snel claustrofobisch aanvoelen.' Alles afronden, van binnendeuren tot keukeneiland en bureaumeubel, het was een huzarenstukje. ‘Veel gemeten, veel geprobeerd, en veel alternatieve oplossingen en materialen gezocht.' De authentieke look van de stenen muren is overal behouden. ‘Ik heb het bewust gecontrasteerd met een moderne inrichting, anders zou het geheel al snel ouderwets worden. Ik heb ook veel wit gebruikt, omdat de bakstenen veel licht opslorpen.'
2. Gepuzzeld en gepland
De verbouwing heeft goed vijf jaar geduurd. Hoe de inrichting van zo'n ronde toren er precies moest gaan uitzien, was niet meteen duidelijk. ‘Je kunt hier niets doen zoals je het in een ‘normaal' huis zou doen. De vormen en het karakter van het gebouw zijn heel specifiek. Ik heb zeker een jaar aan de plannen gewerkt. Het heeft tijd nodig gehad om volgens een totaal andere logica te ontwerpen.'
Uiteindelijk heeft Frédéric Béghin de 22-meter hoge toren in zes verdiepingen onderverdeeld. ‘Hoe meer we stijgen, hoe meer privé en geïsoleerd de ruimtes worden, en dat was de bedoeling.' Alle ruimtes zijn zorgvuldig rond de ronde metalen trap gepuzzeld. ‘Die trap is het centrale structurerende element. Eenmaal ik de trap had ingeplant, waren de ruimtes eigenlijk als vanzelf ingedeeld. Ik heb de trap subtiel proberen houden, maar hij moest ook comfortabel zijn. We moeten hem nu eenmaal vaak gebruiken, vaak met de handen vol.' Het leven verticaal structureren was een van de grootste uitdagingen van dit project. ‘Deze manier van wonen is heel sportief', lacht de interieurarchitect.
3. Eilandleven
Als we de trap naar boven nemen, valt het op hoeveel bewoonbare ruimte er eigenlijk is. Beneden is er de leefkeuken met eetplaats en een kleine ontspanningshoek. Maar er is ook een inkomhal, een wc en zelfs een technische ruimte. Op de eerste verdieping staat het salon in contact met de benedenruimte en het iets lager gelegen bureaugedeelte. De zitruimte voelt als een eilandje in het huis. ‘Ik heb overal van die geborgen plekjes gecreëerd, die toch niet helemaal afgesloten zijn.'
De organische vormen van de meubels versterken de dynamiek van het gebouw. ‘De salontafel, het tv-meubel, ik heb alles zelf gemaakt. Alles wat afwijkt van de normale afmetingen en vormen wordt al snel heel duur. Daarom ben ik zelf creatief geweest.' Boven de living bevindt zich de ouderlijke slaapkamer, met aparte badkamer. ‘De vraag was overal: hoe krijgen we een open en ruim gevoel? Door de muren zoveel mogelijk vrij te houden en weinig losse meubelen te plaatsen, kan je overal vrij bewegen.' Op de drie bovenste verdiepingen bevinden zich nog de slaapkamer van de dochter, een gastenkamer met badkamer, en een werkkamer helemaal in de nok. ‘De Duitsers hebben de bovenste verdieping tijdens de oorlog gebruikt als artillerieplateau.'
4. Puur natuur
‘Franjes en stofjes hebben we hier niet nodig, zelfs met brute en kille materialen voelt het hier gezellig dankzij de ronde structuur.' Het brute betonnen keukenwerkblad past perfect bij het ruwe van de muren en de zichtbare balkenstructuur benadrukt het organische van de woning. Waar mogelijk is voor duurzaam gekozen: ‘De vloer beneden en in de badkamer is vervaardigd uit bamboe, een ecologische houtsoort.'
Aan de gevel is niet getornd: ‘Alle raam- en deuropeningen zaten er al, wij hebben gewoon de ramen vervangen. Door mijn plannen in een 3D-programma te maken, kon ik zien hoe het licht in onze molen zou binnenvallen. De vier bestaande raamopeningen op elke verdieping zijn ruimschoots voldoende gebleken. De zon valt op elk moment van de dag wel ergens binnen, heel fijn.' De brede voor- en achterdeur verklapt nog een stukje geschiedenis: ‘Dat waren de koetsopeningen. Het graan werd in een koets naar binnen gereden en in de molen gelost'. Van de techniek van de molen was helaas al niets meer bewaard toen Béghin het pand vond.
5. Nieuwe wieken
De molen is niet geïsoleerd. ‘De muren zijn op hun massiefste punt bijna anderhalve meter dik, waardoor we weinig warmte verliezen.' De interieurarchitect heeft gemerkt dat de muren heel goed ademen. ‘We hoeven ons hier geen zorgen te maken over vochtproblemen. We hebben zelfs geen dampkap, we wonen in een grote schoorsteen (lacht). Passiefhuizen ademen helemaal niet, ik ben er dan ook niet van overtuigd dat die manier van bouwen dé oplossing is.' Frédéric Béghin heeft wel nog groene plannen. ‘Ik wil de molen weer wieken geven, die bovendien functioneel zijn. Eerst dachten we aan een windmolen, maar na een technische studie bleek dat niet mogelijk. In de plaats worden het wieken met zonnepanelen aan. De wieken zullen rond de molen draaien om de zon optimaal te vangen. Mijn zus, studente ingenieur in duurzame energie, is bezig met de uitwerking, wij zijn ondertussen op zoek naar subsidies. De zonnepanelen zullen twee tot drie huizen van energie kunnen voorzien.' Verder zal de buitengevel nog gerenoveerd worden en komt er weer een balkon rondom de molen, ter hoogte van de kinderslaapkamer. Zo zal de authenticiteit van het erfgoed nog meer uit de verf komen.
www.draw-do.be

Literatuur

P. Dejean, "Le moulin à vent du meunier Dubois, dit Moulin Jeannette", in: Braine-le-Comte. Histoire, folklore, archéologie, n° 1, août 1973, p. 17-19;
Jules Dewert, "Les moulins du Hainaut. Arrondissement de Mons", Annales du Cercle d'histoire et d'archéologie de Baudour, t. 4, 1939, p. 1-202;
Alain Henry, "Moulins à vent du Hainaut / Windmolens in Henegouwen", in: Molenecho's, XIII, 1985, 2, p. 54-90;
Jacques Vandewattyne, "Inventaire des moulins du Hainaut. Arrondissement de Charleroi - Arrondissement de Mons - Arrondissement de Soignies", Hainaut-Tourisme, n° 118, sept. 1966, p. 139-144;
"Moulins en Hainaut", Bruxelles, Crédit Communal, 1987;
Fernand Chantry, "Moulins du Hainaut", Antoing, 1987;
G. Bavay, P. Dejean, L. Jous & D. Watteyne, "Exposition moulins en Hainaut. (Supplément au catalogue général)." Braine-le-Comte, 1988 (Cercle d'histoire d'archéologique et de folklore de Braine-le-Comte, fasc. 11), 63 p.;
Mededeling Frédéric Béghin, Brussel, 09.02.2007, 23.03.2013.
Mededeling Gilbert Deraedt, Leidschendam, 09.03.2013.
www. meurs.be

Persberichten
Eline Maeyens (foto's Christophe Van Couteren), "Wonen. Torenhoog wonen. Binnenkijken. Erfgoed op maat van een jong gezin. Puzzelen in een graanmolen", De Standaard, Katern Weekend, 02-03.03.2013, p. 1-3.


Laatst bijgewerkt: vrijdag 20 september 2013
Stuur uw teksten over deze molen Stuur een (nieuwe) foto van deze molen

bovenzijde