Molenzorg
Meeuwen (Meeuwen-Gruitrode), Limburg
<p>Dorpermolen</p>
Foto: Jaak Paredis, 07.03.2008
Naam

Dorpermolen

Ligging Molenstraat 5
3670 Meeuwen (Meeuwen-Gruitrode)

op de Abeek
kadasterperceel A905


toon op kaart
Geo positie 51.105213, 5.513519
Eigenaar Pieter Brands-Bosmans
Gebouwd Voor 1470 / 1758
Type Onderslag watermolen
Functie Korenmolen
Kenmerken Dwars tegenover de waterloop
Gevlucht/Rad Houten onderslagrad met metalen schoepen
Inrichting Nog aanwezig met 1 steenkoppel
Toestand Gerenoveerd tot taverne
Bescherming M: monument, DSG: dorps- en stadsgezicht,
11.01.1994
Molenaar Pieter Brands (los draaien)
Openingstijden Tijdens de openingsuren van de taverne (gesloten op donderdag), tel.: 011 794217, e-mail: dedorpermolen@telenet.be

Beschrijving / geschiedenis

De Dorpermolen, in de volksmond "voorste molen" genoemd omdat de volgende molen verder stroomafwaarts "de Berenheidemolen" de achterste molen werd genoemd. Ze is en was vroeger ook de eerste watermolen op de A-beek, nu omgevormd in een gezellige rustplaats voor fietser of bezoeker. Deze molen is te zien naast de "Molenstraat", een verbindingsweg tussen de Weg naar Ellikom en de Peerderbaan en is heel wat ouder dan het jaartal 1758 op de muurankers in de achtergevel laat vermoeden.

De lange geschiedenis van deze onderslagmolen met houten molenrad begint wellicht nog voor de 15de eeuw. In de gichten van ca. 1470 is er al sprake van "molenweg", "molenbeek", "molenveld" en zelfs van "de molen".

De Dorpermolen was destijds een banmolen, die door de Bisschoppelijke Tafel van Luik in erfpacht werd gegeven.

De molen heeft een typisch Limburgs houten onderslagrad, nu voorzien van metalen schoepen.

De Bestendige Deputatie van de provincie Limburg keurde op 18 oktober 1848 de vastgestelde pegelhoogte van 0,680 meter goed. De toenmalige eigenaar was Gaspard Knaep en kinderen.

Eigenaars na 1840:
- voor 1844, eigenaar: Knaep Gaspard en kidneren, landbouwers te Peer
- 1863, erfenis: Knaep Pieter en compagnie, landbouwer te Peer
- 1880, deling: a) Truyen-Knaep Martin, de weduwe, landbouwster te Wijshagen, b) Sannen-Knaep Martin, de weduwe, landbouwster te Peer
- 1884, erfenis: a) a) Truyen-Knaep Martin, de kinderen, te Wijshagen, b) Tyskens-Truyen Henri, landbouwer te Bree
- 1913, verkoop: a) Truyen-Paesen Jan, de kinderen, landbouwers te Wijshagen (5/6 volle eigendom en 1/6 naakte eigendom), b) Truyen-Paesen Jan, de weduwe (1/6 vruchtgebruik)
- 1927, gift: Mayelle-Truyen Nicolaas, schoolmeester te Zichen-Zussen-Bolder, dan onderwijzer te Wijshagen en later hoofdonderwijzer te Bree.
- 1952, verkoop: Bosmans-Roex Martinus, molenaar, later handelaar, te Meeuwen
- 2014, eigenaar: Brands-Bosmans Pieter, te Meeuwen

In 1993 werd de molen beschermd als monument en samen met zijn omgeving als dorpsgezicht. De molen werd hersteld en ingericht als taverne. In de molen is nog één koppel stenen aanwezig. Het binnenwerk is geïntegreerd in de taverne. De molen draait soms "los", dus zonder aandrijving van het steenkoppel.

Lieven DENEWET & Herman HOLEMANS

<p>Dorpermolen</p>

Verzameling Ons Molenheem

<p>Dorpermolen</p>

Foto: Nico Jurgens, Hoorn, 02.02.1991

<p>Dorpermolen</p>

Foto: Robert Van Ryckeghem, 09.11.2002

<p>Dorpermolen</p>

Foto: Robert Van Ryckeghem, 09.11.2002

<p>Dorpermolen</p>

Foto Armand Carre, 1979 (coll. H. Noot, Haren)

Aanvullende informatie

Overlijdensbericht
We melden u het overlijden van
De Heer Dominique LAMBRECKS
Echtgenoot van mevrouw
Christa MAESEN
Papa van
Michelle en Fréderic
Uitbater van restaurant 'De Dorpermolen'.
Geboren te Hasselt op 20 januari 1960 en onverwacht van ons heengegaan te Meeuwen op 3 september 2015.
Begr. Fun. Witters D. - Meeuwen - Tel. 011-79 24 70, Eksel - Tel. 011-73 49 10
De gebedswake waartoe u vriendelijk wordt uitgenodigd, zal opgedragen worden in de parochiekerk Sint-Martinus te Meeuwen op woensdag 9 september 2015 om 19.00 uur. Gelegenheid tot groeten in het funerarium Witters, Lentestraat 4 te 3670 Meeuwen, (nabij de kerk van Meeuwen) woensdag na de gebedswake.
De afscheidsplechtigheid, voorafgegaan door de crematie, zal in intieme familiekring plaatsvinden in Aula ‘t Sant te Hechtel.
Familie, vrienden en kennissen die bij vergetelheid geen overlijdensbericht ontvingen, gelieve dit als zodanig te beschouwen.

 

Literatuur

- Bosmans Jean, Molennieuws, De Reengenoten, VI, 1985-1986, 2 (nr. 12).
- Bosmans Jean, De watermolens op de Abeek in Meeuwen en Ellikom, De Reengenoten (Heemkring Meeuwen-Gruitrode), jg. 2, 2011, nr. 39, 2011, p. 51-55.
- Janssen Pol, Geelen Mathieu, Malen, smeden en boteren in Neerglabbeek, De Reengenoten, nr. 34, 2008.
- Bosmans Jean, Jaenen Thomas, Geerkens Ghodelieve, De Berenheidemolen, De Reengenoten, V, 1984-1985, 1 (nr. 9).
- Geerkens Godelieve, De verdwenen windmolen van Meeuwen, De Reengenoten, III, 1982-1983, 1 (nr. 5); V, 1984-1985, 2 (nr. 10).
- Bosmans Jean, De Berenheidemolen, De Reengenoten, V, 1984-1985, 2 (nr. 10).
- Bosmans Jean, Jaenen Thomas, Geerkens Godelieve, De dorpermolen (van Meeuwen),in: De Reengenoten, Tijdschrift van de Geschied- en Heemkundige Kring "De Reengenoten", Meeuwen, Meeuwen-Gruitrode, jg. 5 (1984-1985), nr. 2, p. 53-65.
- Geerkens Godelieve, Jaenen Thomas, Bosmans Jean, De familie Bosmans, De Reengenoten, III, 1982-1983, 2 (nr. 6); IV, 1983-1984, 1 (nr. 7), IV, 1983-1984, 2 (nr. 8).
- Vliegen Martin, Meeuwen rond 1900 (…) Molenaars, De Reengenoten, VI, 1985-1986, 1 (nr. 11)
- Denewet Lieven, "Inventaris van de Limburgse watermolens met hun pegelhoogtes (1846-1849)", Molenecho's, 39, 2011, nr. 2.
- Holemans Herman & Smet Werner, "Limburgse watermolens. Kadastergegevens: 1844-1980", Kinrooi, Studiekring Ons Molenheem, 1985.
- Van Doorslaer Bert, "Met de stroom mee of tegen de wind in? Molens in Limburg", Borgloon/Rijkel, Provinciaal Centrum voor Cultureel Erfgoed, 1996.
- De Kinderen Els, "Een tijdsbeeld. Op bezoek bij de familie Bosmans op de Dorpermolen te Meeuwen", in: Levende Molens, jg. 7 (1985), nr. 4, p. 25-26.

Persberichten
Roger Dreesen, "Meeuwense molens zetten deuren open", Het Belang van Limburg, 27.06.2010.
R(oger) Dr(eesen), "Watermolens bezoeken via plankenpad", Het Belang van Limburg, 16.02.2016.


Laatst bijgewerkt: dinsdag 2 oktober 2018
Stuur uw teksten over deze molen Stuur een (nieuwe) foto van deze molen  

 

De inhoud van deze pagina's is niet printbaar.

zoek in databasezoek op provincieStuur een e-mail over molen <?=$naam?>, <?=$plaats?>homevorige paginaNaar Verdwenen Molens